Przewodnik zakupowy - Monitory LCD

Jeszcze parę lat temu każdy kupujący nowy monitor stawał przed dylematem co wybrać: CRT czy LCD? Jeżeli były pieniądze można było zainwestować w atrakcyjnie wyglądający monitor ciekłokrystaliczny. Kiedy cena odgrywała znaczącą rolę, sprawdzony monitor kineskopowy pojawiał się biurku kupującego. Dzisiaj sprawy mają się zupełnie inaczej i w zasadzie jedynym rozsądnym rozwiązaniem jest zakup monitora LCD. Coraz niższe ceny (LG L192WS, NEC 73V, ACER AL 1716 F) przy zachowaniu wysokiej jakości obrazu, atrakcyjny wygląd, ergonomia użytkowania, niski pobór prądu oraz brak szkodliwego promieniowania, do tego duża dostępność. Wszystko to sprawia, że obecnie monitory LCD są praktycznie bezkonkurencyjne.

LCD (ang. Liquid Cristal Display) to wyświetlacz zbudowany z kryształów znajdujących się w stanie pośrednim pomiędzy ciekłym a stałym. Roztwór z tych cząsteczek wciśnięty jest pomiędzy dwie płytki materiału polaryzującego. Prąd elektryczny, przechodząc poprzez kryształ, powoduje jego polaryzację, która uniemożliwia przejście strumienia świetlnego. Ekran typowego monitora LCD ma postać matrycy składającej się z milionów komórek wypełnionych takimi kryształami. Piksel LCD nie świeci własnym światłem, jak to ma miejsce np. w przypadku wyświetlaczy plazmowych. Piksele LCD muszą być dodatkowo podświetlane lampą fluorescencyjną. Światło z tej lampy przechodzi przez ciekłe kryształy, w których przy pomocy filtra jest mu nadawany odpowiedni kolor.

Zalety LCD:
  • niewielkie rozmiary, lekkość - mieści się on na każdym niemal biurku, czy stoliku
  • estetyczny wygląd
  • bardzo dobra ostrość obrazu związana z dużą kontrastowością, większa rozdzielczość!
  • niższe zużycie energii od monitorów CRT
  • uniwersalność zastosowania - większość modeli może być wykorzystana w razie potrzeby jako w pełni funkcjonalny odbiornik telewizyjny
  • łatwość "operowania" monitorem - sporą część modeli można obracać dowolnie o 90 stopni (np. Asus PW201
  • są zdrowsze od CRT - nie męczą oczu gdyż nie występuje tu żadne szkodliwe migotanie obrazu, obraz jest bardzo stabilny
  • coraz niższe ceny przy wyższych parametrach technicznych
Zanim kupisz!

Sama decyzja o kupnie nowego monitora to jednak dopiero początek, najważniejszy wydaje się wybór właściwego modelu. Nie jest on łatwy, gdyż producenci prześcigają się w udoskonalaniu poszczególnych modeli, wprowadzaniu coraz to nowych innowacji tak, aby każdy użytkownik mógł poczuć się zupełnie wyjątkowo korzystając z ich właśnie sprzętu.

Przede wszystkim zastanów się jakie będzie jego główne zastosowanie. Czy używasz komputera do pracy biurowej, czy też może do tworzenia zaawansowanych projektów graficznych? Czy zamierzasz oglądać na nim filmy? Na początku określ też własne możliwości finansowe, to znacznie zawęzi obszar poszukiwań. Najważniejsze jednak, abyś nie kupował w ciemno i przed podjęciem ostatecznej decyzji przeanalizował najważniejsze parametry monitora właśnie pod kątem własnych potrzeb i oczekiwań!


Ogólny podział monitorów LCD
  • Monitory do gier

    • Najlepszym wyborem w tej kategorii jest zakup panelu z matrycą TN (LG L1982U), pomimo niezbyt wysokich parametrów technicznych (z reguły grając siedzimy na wprost monitora i problem wąskich kątów nas nie dotyczy) cena jest przystępna. Bardzo niski czas reakcji piksela (zero opóźnień w grach). Powinniśmy również zwrócić uwagę, aby panel miał wysoki kontrast i dużą jasność - gdyż zapewni nam to optymalne warunki do zabawy.

  • Monitory przeznaczone do prac biurowych / internautów

    • Do przeglądania Internetu, oraz do prac biurowych wystarczy zwykły, prosty, tani monitor na matrycy TN (BENQ G900Wa) o niezbyt wygórowanych parametrach (do pisania nie jest potrzebny bardzo wysoki kontrast i jasność- zbyt wysokie parametry mogą wręcz utrudniać nam prace biurowe - wzrok się szybciej zmęczy). Jeżeli jednak posiadamy odpowiednio więcej pieniędzy możemy też pomyśleć o matrycach MVA - które zapewnią lepszy, ładniejszy obraz.

  • Monitory do obróbki grafiki

    • W tym przypadku bezwzględnie należy wybrać panel z matrycą MVA Premium albo S-IPS (EIZO L997), koniecznie ze złączem DVI. Monitory te charakteryzują się szeroką paleta kolorów, bardzo dobrą jakością obrazu i dużymi kątami widzenia

  • Monitory do oglądania filmów

    • Do oglądania filmów powinieneś wybrać ekran oparty na matrycy MVA, ze względu na dobre kąty widzenia (NEC MFM40 AVT). To sprawi, że jeżeli będziesz chciał obejrzeć film nie będziesz musiał siedzieć sztywno naprzeciwko monitora, a i barwy wydadzą się bardziej naturalne.



Rodzaje matryc lcd:

Matryce TN i TN+ (Twisted Nematic)

Są to zdecydowanie najpopularniejsze oraz najtańsze rodzaje matryc dostępne na rynku (np. Belinea 112402). Ich największa zaletą jest bardzo niski czas reakcji piksela (rzędu 4ms) oraz bardzo niska cena. Ze względu na niski czas reakcji monitory z matrycami TN są bardzo dobrym wyborem dla 'graczy' , gdyż na tego typu matrycach nie powinniśmy doświadczyć efektu smużenia obrazu. Niestety tego typu panele charakteryzują się słabszym odwzorowaniem kolorów oraz gorszymi kątami widzenia (można jednak już znaleźć monitory które mają oba te parametry na wysokim poziomie). Ostatnią wadą tanich paneli lcd jest występujący efekt wypalenia pikseli, który może popsuć nam przyjemność użytkowania ekranu.

Zalety:

  • niska cena
  • krótki czas reakcji piksela

Wady:

  • nienajlepsze odwzorowanie kolorów
  • czasami może występować "ziarnistość" obrazu
  • bywa, że monitor ma nie najlepsze kąty widoczności
  • efekt martwych pikselii

Matryce MVA i PVA (Multi Domain Vertical Aligment)

Tego typu matryce powszechnie jest uznawane są za najlepiej wyświetlające barwy (NEC MultiSync LCD4020). Samsung opracował technologię PVA (Samsung 940FN), natomiast MVA stworzyli inni producenci np. Fujitsu Siemens. Zasada działania tych matryc jest taka sama, a różnica w nazwie wynika z licencji. Panele te są kosztowniejszą inwestycją, która jest jednak rekompensowana wysoką jakością obrazu.

Zalety:

  • bardzo dobra jakość wyświetlanego obrazu
  • szerokie kąty widzenia
  • małe prawdopodobieństwo wystąpienia martwych pikseli

Wady:

  • wyższa cena
  • wyższy czas reakcji piksela

Matryce IPS (S-IPS, In-Plane Switching)

Technologia tych matryc osiąga coraz większą popularność, rozpowszechniana jest między innymi przez takie koncerny jak: LG, Phillips, czy Samsung. Odwzorowanie barw jest zdecydowanie lepsze niż na ekranach TN. Matryce IPS (np. NEC 2070NX) posiadają szerokie kąty widzenia. Źródłem tych wysokich parametrów jest ułożenie ciekłych kryształów - równolegle do szklanych warstw matrycy.

Zalety:

  • bardzo dobre kąty widzenia
  • bardzo ładne kolory
  • niski czas reakcji piksela

Wady:

  • wysoka cena


Parametry techniczne matrycy:

Przekątna ekranu

Przekątna to inaczej rozmiar monitora wyrażony w calach (1 cal = 2,54 cm ). Decyzja o wyborze wielkości przekątnej więc automatycznie decyzją o wielkości sprzętu. Najczęściej spotykane modele charakteryzują się wielkością od 15 () do 21 cali (Samsung 214T). Obowiązuje dość prosta zasada - im większy monitor tym więcej trzeba za niego zapłacić. Praktycznie zawsze w parze ze wzrostem przekątnej idzie zwiększenie rozdzielczości, co ma niemałe znacznie dla jakości obrazu. Przy zakupie monitora zastanów się do czego będziesz go używał i rozsądnie podejmij decyzję. Jeżeli jest Ci on potrzebny tylko do prac biurowych nie ma sensu kupować dużego monitora, natomiast jeżeli wykorzystasz go jako domowe "centrum rozrywki" możesz sobie zafundować wielki panoramiczny ekran.

Rozdzielczość ekranu

Rozdzielczość to tryb pracy monitora, inaczej liczba pikseli, jakie zawiera on w pionie i poziomie (piksel to najmniejszy element obrazu wyświetlanego na ekranie; kwadrat wypełniony w całości jednolitym kolorem).
Monitory LCD posiadają natywną rozdzielczość, przy której wyświetlany obraz jest bardzo dobrej jakości. Każda zmiana rozdzielczości powoduje znaczne pogorszenie się wyświetlającego się obrazu. Najpopularniejsze rozdzielczości dla paneli o przekątnej 17'' i 19'' to 1280x1024, natomiast dla 20'' i 22'' - 1600x1200.
Jeżeli przy zakupie monitora kierujemy się przede wszystkim jego możliwościami, a dopiero w drugiej kolejności ceną, powinniśmy poszukać czegoś z dużą rozdzielczością. Jest to szczególnie ważne jeżeli zamierzasz zajmować się grafiką komputerową, obróbką zdjęć itp. Do pracy biurowej, przeglądania stron www, czy edycji tekstu wysoka rozdzielczość nie jest niezbędna. Pamiętaj też, że z drugiej strony rozdzielczość nie powinna być zbyt duża. Jeżeli przesadzisz pod tym względem, czcionki mogą być po prostu za małe. Ostrość będzie idealna wprost, ale Twój wzrok będzie się męczył. Pomyśl o tym, zwłaszcza jeżeli jesteś osobą z wadą wzroku.

Czas reakcji piksela

Jest to czas, który jest potrzebny dla pojedynczego piksela na zapalenie się i całkowite wygaśnięcie. Jednym słowem określa szybkość z jaką ekran reaguje na zmiany obrazu. Liczony jest w tysięcznych częściach sekundy (milisekundach). Im niższy tym lepiej dla jakości obrazu, gdyż przy zbyt wysokim czasie reakcji może występować smużenie obrazu.
Przy czasie reakcji rzędu 20 ms występuje smużenie obrazu. Jeżeli używasz monitora do prac biurowych nie ma to większego znaczenia, natomiast jeżeli służy Ci on do gier konieczny będzie zakup panelu z jak najniższym czasem reakcji piksela. Większość nowych modeli charakteryzuje się czasem rzędu 4. a nawet 2 ms (HYUNDAI W240D). Przy tak niskich wartościach smużenie nie występuje.

Kąt widzenia

Bardzo wymierny współczynnik, który określa pod jakim kątem patrzenia obraz nie zmienia swoich właściwości (obraz nie zanika, a kolory nie zmieniają odcieni). Standardem współcześnie są kąty 178 stopni (NEC 1990FXp). Poniżej tych wartości nie warto schodzić, zwłaszcza, że dzisiaj wielu użytkowników wykorzystuje swoje monitory także, jako odbiorniki telewizyjne. Jeżeli wybierzesz monitor z niskim kątem patrzenia przy oglądaniu np. filmu w gronie znajomych, wszyscy będziecie musieli siedzieć naprzeciwko monitora. To może znacznie pogorszyć jakość oglądanego obrazu.

Współczynnik kontrastu

Zaletą monitorów LCD jest wysoki współczynnik kontrastu. Współczynnik ten jest podstawowym miernikiem przejrzystości obrazu. Określa on różnicę pomiędzy "jasnością bieli", a "ciemnością czerni". Jednym słowem im wyższy współczynnik kontrastu, tym obraz jest ostrzejszy. Jest to wartość szczególnie istotna dla grafików komputerowych, ludzi którzy zajmują się komputerową obróbką zdjęć etc. Przy wykonywaniu pracy biurowej, ostrość obrazu nie odgrywa większej roli. Typowe modele posiadają obecnie kontrast na poziomie 1000:1 (np. Samsung 2032BW). Przy zakupie warto zainwestować w model o co najmniej takim parametrze.

Jasność (luminacja)

Luminacja to wielkość charakteryzująca świecenie ciał światłem własnym lub odbitym. Podawana w kandelach na metr kwadratowy (cd/m2) określa maksymalną światłość, którą emituje ekran wyświetlający czystą biel. Im większy współczynnik luminacji, tym większe nasycenie barw i bardziej wyrazisty obraz. Współczynnik jasności waha się od 300 do 800 cd/m2 (BenQ FP241Wz, Samsung 932MW). Jeżeli Twój monitor będzie wykorzystany wyłącznie do pracy biurowej nie przywiązuj dużej wagi do tego parametru, w każdym innym przypadku jest on bardzo istotny.

Ilość wyświetlanych kolorów

Im większa tym lepsza ostrość obrazu, który automatycznie zyskuje na jakości. Jest to wartość szczególnie istotna dla tych, którzy zamierzają pracować z programami graficznymi. Warto też zwrócić na nią baczniejszą uwagę, jeżeli zamierzasz oglądać sporo filmów. Monitory pod tym względem nie różnią się znacząco między sobą i mają średnio od 16,2 do 16,7 mln kolorów.

Złącza

Zasada jest generalnie bardzo prosta: im więcej złącz tym lepiej, gdyż zwiększa się w ten sposób możliwości zastosowania monitora. Najważniejsze, aby monitor był wyposażony w złącza typu:
- DVI (Digital Video Interface) - służy do przesyłania, w postaci cyfrowej sygnału wideo między domowymi urządzeniami elektronicznymi takimi jak odtwarzacz DVD i wzmacniacz A/V czy odtwarzacz DVD i projektor, ekran plazmowy czy panel LCD. Jednym słowem jeżeli monitor będzie posiadał tego typu złącze, będziesz mógł w razie potrzeby rozszerzyć możliwości jego zastosowania. Możliwe okaże się np. podłączenie do niego odtwarzacza DVD
- D-Sub - złącze analogowe, zastosowanie podobne jw.

Kiedy już ustalisz, jakie parametry są dla Ciebie najbardziej odpowiednie, możesz zacząc zastanawiać się nad wyborem producenta. Tutaj niemałą rolę powinna odgrywać renoma danej firmy, ale także cena. Rynek producentów monitorów rozwija się w bardzo zawrotnym tempie, pojawiają się coraz to nowi producenci, oferujący sprzęt o niezłych parametrach za całkiem przyzwoite pieniądze. Decyzja o tym, czy zdecydujesz się na drogi sprzęt uznanaego producenta, czy na coś tańszego z niższej półki, należy już do Ciebie.



Najczęściej zadawane pytania:


Czy warto zamienić monitor CRT na LCD?

Do niedawna jeszcze monitory kineskopowe były znacznie bardziej popularne od ciekłokrystalicznych. Jednak od paru lat sytuacja ta ulega diametralnej zmianie. Ekrany kineskopowe charakteryzują się nadal świetną jakością obrazu, naturalnymi barwami i przede wszystkim przystępną ceną. Jeżeli jednak chcesz iść z duchem czasu, mieć sprzęt newielki gabarytowo, ładnie wyglądający i przede wszystkim zdrowszy, warto abyś zdecydował się na zakup LCD. Tym bardziej, że rynek CRT znacząco się skurczył i wybór jest już niewielki. Monitory te są coraz doskonalsze, a ich ceny coraz niższe!

Który producent jest najlepszy?

Na rynku monitorów nie ma wiodącego producenta, którego wyrobu uchodziłyby bezsprzecznie za najlepsze. Najlepiej w pierwszej kolejności kierować się doborem odpowiednich parametrów technicznych, a dopiero później decydować o wyborze marki. Każdy z producentów oferuje dzisiaj zarówno sprzęt o świetnych możliwościach, jak i modele z niższej półki (np. LG, Samsung, Eizo, Belinea etc.).

Na jaką matryce powinienem sią zdecydować?

Tutaj wszystko zależy od tego, ile masz pieniędzy i do czego będziesz wykorzystywał przede wszystkim monitor. Najbardziej populare są jednak matryce TN, one też sa najtańsze. Jakościowo są jednak słabsze od MVA i PVA, zwłaszcza biorąc pod uwagę naturalność kolorów i kąty widoczności. Jeżeli jednak jesteś zapalonym graczem komputerowym, możesz spokojnie kupić tańszą matrycę TN, gdyż ma ona stosunkowo niski czas reakcji piksela. Moszeż też zdecydować się na matrycę typu IPS, ale tutaj liczyć się muszisz ze sporym wydatkiem. Jakościowo jednak, monitory z tą matrycą są najlepsze.



Słowniczek:

  Parametry techniczne monitorów LCD:  
 Czas reakcji - czas potrzebny dla pojedynczego piksela na zapalenie się i całkowite wygaśnięcie, liczony w milisekundach; określa on szybkość z  jaką ekran reaguje na zmiany obrazu
 Częstotliwość odchylania (pionowego i poziomwego) - częstotliwość odświeżania podawana w Hz
 Ilość wyświetlanych kolorów - określa, jak szeroką gamą kolorów dysponuje wyświetlacz
 Jasność - wielkość charakteryzująca świecenie ciał światłem własnym lub odbitym; podawana w kandelach na metr kwadratowy (cd/m2) określa  maksymalną światłość, którą emituje ekran wyświetlający czystą biel
 Kąty widzenia - określają pod jakim kątem patrzenia obraz nie zmienia swoich właściwości (zarówno w poziomie, jak i w pionie)
 Kontrast - współczynnik określający różnicę pomiędzy "jasnością bieli", a "ciemnością czerni", odnosi się do najjaśniejszych i najciemniejszych  wartości wyświetlanego w tym samym czasie obrazu
 Maksymalna rozdzielczość - liczba pikseli, jakie zawiera on w pionie i poziomie. Piksel jest najmniejszym elementem obrazu wyświetlanego na  ekranie wypełnionym w całości jednolitym kolorem
 Pivot- możliwość obórcenia ekranu o 90 stopnii i oglądania obrazu "wysokiego" zamiast standardowego "szerokiego"
 Przekątna ekranu - rozmiar ekranu wyrażony w calach (1 cal = 2,54 cm ); wielkość przekątnej w pierwszym rzędzie przedkłada się wielkość  telewizora, ta z kolei powinna być dostosowana do wielkości pomieszczenia
 Rozmiar plamki - wielkość plamki, która która jest odległością pomiędzy zapalanymi pikselami na ekranie monitora;
 Waga- waga całego sprzętu
 Wymiary - gabaryty sprzętu
 Złącza - rodzaje złącz stosowanych w telewizorze

Jeżeli masz jakieś zastrzeżenia do zawartości przewodnika, chciałbyś dodać coś od siebie - napisz do nas!
Zachęcamy też do kontaktu wszystkich tych, którzy chcą nam pomóc w napisaniu kolejnych.
e-mail: anna.jasinska@ceneo.pl